De Energie Performance Indicator: wat de EPI levert voor uw transportefficiëntie
De EPI meet hoeveel energie nodig is om een hoeveelheid lading van A naar B te verplaatsen - per route, per modaliteit en per voertuigtype.
Topsector Logistiek heeft CE Delft opdracht gegeven de indicator te definiëren, als uitbreiding op de bestaande CPI en LPI.
Voor bedrijven die al transportdata op rit- en zendingniveau bijhouden, sluit de EPI direct aan op de data die zij al verzamelen.
Transportbedrijven die CO2-emissies rapporteren en beladingsgraden monitoren, missen nog altijd een derde gegeven: hoeveel energie kost het eigenlijk om een bepaalde hoeveelheid lading over een specifieke route te rijden, te varen of te sporen? Die vraag klinkt technisch, maar de praktische betekenis is direct. Energie is de gemeenschappelijke noemer achter brandstofkosten, emissies en de vergelijkbaarheid van modaliteiten. Wie het energieverbruik per route niet kent, stuurt op onvolledige informatie.
Topsector Logistiek heeft dat gat erkend en CE Delft gevraagd een definitiefase te starten voor de Energie Performance Indicator (EPI). De indicator moet verladers en vervoerders inzicht geven in de hoeveelheid energie die nodig is om lading van A naar B te verplaatsen - en moet vergelijking mogelijk maken tussen modaliteiten, voertuigtypen en routes. De EPI is daarmee de derde pijler in een groeiende set van prestatie-indicatoren die de Nederlandse logistieke sector als stuurinstrument wil gebruiken.
Indicator
Wat de EPI meet
De Energie Performance Indicator drukt uit hoeveel energie nodig is om een eenheid vracht over een bepaalde afstand te verplaatsen. Dat klinkt vergelijkbaar met de CPI - de COFRET Prestatie Indicator, die CO2-efficiëntie per tonkilometer berekent - maar het verschil is wezenlijk. De CPI rekent met emissies. De EPI rekent met energieverbruik. Die twee zijn gerelateerd maar niet identiek: de energiemix achter elektrisch vervoer verschilt van die achter diesel, en CO2-intensiteit per kilowattuur varieert per bron en per regio.
Door energieverbruik los te meten van emissies, ontstaat een vergelijkingsbasis die onafhankelijk is van de brandstofmix op een bepaald moment. Een route die vandaag op diesel rijdt en morgen op HVO of elektrisch, blijft vergelijkbaar op energietermijnen. Dat maakt de EPI bruikbaar als stabiel stuurinstrument - niet alleen als momentopname.
Systeem
De drie indicatoren als samenhangend systeem
De EPI is geen losstaande indicator. Topsector Logistiek ontwikkelt haar als uitbreiding op een set die al bestaat. De CPI berekent CO2-efficiëntie per eenheid vracht en afstand. De LPI - Load Performance Indicator - meet hoe vol een voertuig daadwerkelijk rijdt. De EPI voegt daar het energieperspectief aan toe. Samen geven de drie indicatoren een completer beeld van wat een transportbeweging kost - operationeel, emissioneel en energetisch.
Dat samenstel is relevanter dan elk van de drie apart. Een rit met een hoge beladingsgraad maar een energieonefficiënte route kan slechter scoren op EPI dan een lichtere rit over een kortere afstand. Een voertuig dat op emissietermen acceptabel scoort maar bovenmatig energieverbruik heeft, geeft een vals beeld als u alleen op CO2 stuurt. De combinatie maakt zulke blinde vlekken zichtbaar.
Toepassing
Wat vergelijken per route en modaliteit verandert
De praktische waarde van de EPI ligt in vergelijking. Zodra energieverbruik per route en modaliteit meetbaar is in dezelfde eenheden, kunnen verladers en vervoerders keuzes onderbouwen die nu op gevoel of brandstofprijs worden gemaakt. Is de binnenvaartroute tussen Rotterdam en Duisburg energetisch efficiënter dan wegtransport over dezelfde corridor? Onder welke belading presteert een bepaald voertuigtype beter of slechter dan het gemiddelde op die lane? De EPI geeft die vergelijking een gemeenschappelijke noemer.
Loginex is een LRQE-geverifieerd platform voor ISO 14083 waarmee logistieke organisaties CO2-emissies per zending berekenen en toewijzen aan alle deelnemers in de logistieke keten. Het platform combineert CO2-rapportage al met operationele prestatie-indicatoren - waaronder de op zendingniveau. De datastructuur die nodig is voor de EPI - rit- en routedata per voertuigtype, gekoppeld aan ladinghoeveelheden - is dezelfde datastructuur die al gebruikt wordt voor LPI- en CO2-berekeningen. Bedrijven die vandaag al op dat niveau registreren, hoeven geen nieuwe databron te ontsluiten wanneer de EPI operationeel wordt.
Dat is ook de bredere les die de CPI en LPI al leerden: gemiddelden over een vloot of een jaar geven geen stuurinformatie. Indicatoren worden pas bruikbaar als ze worden toegepast op het niveau waarop beslissingen worden genomen - per route, per klant, per voertuigtype. De EPI is in dat opzicht geen nieuwe complexiteit. Het is een aanvullende lens op data die al bestaat bij bedrijven die hun transportemissies op zendingniveau bijhouden.
Vragen
Veelgestelde vragen over de EPI
Wat is de Energie Performance Indicator (EPI)? +
Wat is het verschil tussen de EPI, de CPI en de LPI? +
Wanneer is de EPI beschikbaar? +
Welke data heb ik nodig om de EPI te kunnen gebruiken? +
Wilt u zien hoe Loginex LPI, CPI en CO2-rapportage combineert in één platform?
Loginex werkt al met de data die ook de EPI zal gebruiken. Plan een gesprek en bekijk wat dat voor uw organisatie betekent.
Plan een gratis adviesgesprekGerelateerde blogs
TransMission kiest voor Loginex Carbon Intelligence voor de berekening van CO2-uitstoot
CSRD pak het pragmatisch aan
In de stress voor CSRD? Zo hou je het pragmatisch!